İnsanlık ve Ben'cilik Oyunu

Bu soru sorulalı çok çok uzun zamanlar oldu belki ama son zamanlarda aklımı karıştırıyor. Döneminde cevaplanmış bir soru olsaydı belki bu kadar kurcalamazdı kafamı fakat felsefenin cevap bulamayışları, soruların allak bullak bir hal alması, insanların hayatının az da olsa etkilenmesine sebep oluyor. Ya da biz insanlar,hatta özele indirgeyelim, ben hayatımdaki dengesizlikleri, iniş çıkışları bu soruyla bağdaştırıyorum ve sorunun doğruluğu karşısında hayatı neden haala cevabı olmayan bir şekilde yaşadığımı çözmeye çalışıyorum. Tek benim değil çok kişinin sorunu bu aslına bakarsanız ama yüzleşildiğinde cevabının bulunamayacağını bilmek ürkütüyor insanları.

Glaukon, Sokrates'e sorar:

''........ Getireceği olumlu sonuçlar,çıkarlar adına değil de, sırf kendisi için isteyebileceğimiz bir maddi,manevi en üst değer var mıdır?....... ''

Sokrates ''evet, sanırım'' diye cevaplar ama ne kadar emindir bilinmez.

Basit görünen ama aslında özünde çok bilmece yatan bir soru.Egoistliği tamamen itmeniz gerekiyor. Egoistliğin insanın özünde olduğunu düşünürsek de onu itmenin imkansız olduğu doğrulanıyor. Doğasına aykırı insanın. E o zaman bu hayatta çıkarsız yaşamak imkansız. Atılan her adımın insan menfaati tarafından doğrulanması gerekiyor, uymazsa parçalar o adım atılmıyor.

Yaşarken, birilerini 'o' olduğu için sevdiğimizi sanarız. Aslında ona olan sevgimiz 'o'nun yanımızda var oluşunadır. Dostluk kavramının imkansızlığını doğrular bu da. İnsanlar dost kelimesini 'en' kelimesiyle kullansalarda sürekli; yani 'en yakınım, en sevdiğim,en vazgeçilmezim' tarzı nitelendirmeler yapsalarda, ortada olan tek şey bencilliğinizin belgesidir.

İnsan, hayatı boyu sürekli birilerini bekler. Neden? Çünkü kendini onunla daha mutlu olacağına, bir bakıma onla yeniden var olacağına şartlandırmıştır. Garip olan şudur: Olmasını istediğimiz kişiye sürekli sınırlandırmalar koyarız, saçı şöyle başı şöyle olsun gibi. Ama sorulduğunda asıl amacın mutluluk olduğu belirtilir.Madem amaç mutluluk, yani soruda da geçtiği gibi manevi olandan mutlu olacağız, neden maddi olanla, şekillerle sınırlamalar yaparız?

Sonuç olarak; insanlar, varlığı için sevdiğini iddia ettikleri her şeyi aslında bencilliklerinden dolayı arzularlar. Çıkar ilişkilisine dökülür her şey. Bu soruyu hayatında sorgulayan kişilerse, misal ben, uzak tutar insanları çevresinden, mümkün olduğunca hayata göre yaşar ama hayatı kendine göre şekillendirmesini bilir.


Dipnot:Burjuvalığımızdan değil yani uzak duruşumuz :)